Fractie GroenLinks maakt zich zorgen over kernenergie

Hier de tekst van de brief van de fractie aan het college en de raad

Aan het College van Burgemeester en Wethouders van de gemeente Hellendoorn
Aan de raad van de gemeente Hellendoorn
Nijverdal, 14 april 2011

Kerncentrales draaien op gemeenschapsgeld

Kernenergie is niet veilig en niet goedkoop

Burgers betalen voor ongelukken met kernenergie

Geacht college, geachte leden van de raad,
De almaar voortdurende stroom aan berichten met verontrustend nieuws over de kerncentrales van Fukushima
in Japan is voor GroenLinks Hellendoorn aanleiding om aandacht te vragen voor de veiligheidssituatie
in Hellendoorn en voor de regelingen m.b.t. aansprakelijkheid.
Nu het derde grote ongeluk met een kerncentrale binnen vijftig jaar bezig is zich te voltrekken
(hoezo een kans van één op de miljoen jaar?), heeft de fractie van GroenLinks er behoefte aan het college
en de raad een aantal feiten in herinnering te brengen en het college een aantal vragen te stellen.
De fractie van GroenLinks wil graag meer duidelijkheid hebben over (1) de veiligheidssituatie in de
gemeente Hellendoorn rond kernenergie en (2) de regelingen m.b.t. aansprakelijkheid in het geval
van een ongeluk met kernenergie en/of radioactief materiaal in Almelo (Urenco, hemelsbreed 15,8 km
verwijderd van ons Huis voor Cultuur en Bestuur) of in Lingen (Kernkraftwerk Emsland, Duitsland,
hemelsbreed 60 km verwijderd van ons Huis voor Cultuur en Bestuur).

Over de veiligheid:
1. Beschikt de gemeente Hellendoorn over een rampenplan dat is opgesteld met het oog op een ongeluk
met kernenergie of met radioactief materiaal in Almelo of in Lingen (D), of met het transport van
radioactief materiaal door of in de nabije omgeving van de gemeente Hellendoorn?

2. Wordt het College van B en W op de hoogte gesteld van transporten met radioactief materiaal over
het grondgebied van de gemeente Hellendoorn? Indien dit het geval is, wat doet het
college met deze informatie?

3. Staat het College van B en W op het standpunt dat het niet gewenst is dat ooit radioactief afval
in de gemeente Hellendoorn wordt opgeslagen?

Over de kosten en de aansprakelijkheid:

In het geval van een ongeluk met kernenergie of met radioactieve straling is wettelijk geregeld
(Wet Aansprakelijkheid Kernongevallen, Wako) dat de aansprakelijkheid van de eigenaar/exploitant beperkt is
tot een bedrag van maximaal 180 miljoen euro.
4. Heeft het College van B en W beleid geformuleerd op het punt van de aansprakelijkheid bij
ongevallen met kernenergie dan wel radioactiviteit?

5. Wat kan de burger verwachten van de lokale overheid als er besloten wordt tot gedwongen
evacuatie vanwege een kernongeluk?

6. Worden de kosten die de gemeente Hellendoorn maakt in het geval van een kernongeluk verhaald
op de burger, of op de eigenaar, de exploitant of de vervoerder?

De fractie van GroenLinks maakt zich grote zorgen over de economische en maatschappelijke gevolgen
van ongelukken met kernenergie en/of met radioactiviteit. En dan te bedenken dat we die gevolgen eenvoudig
kunnen voorkomen door nu te kiezen voor een toekomst zonder kernenergie. We hebben die energie
niet nodig. Kernenergie is niet veilig en al helemaal niet goedkoop. We kunnen ervoor zorgen dat
onze kinderen en onze kleinkinderen straks gebruik kunnen maken van 100% duurzame energie.
Laten we dat doen.

Namens de fractie van GroenLinks,

Wouter Felix


Korte toelichting achtergrond:
De kernramp in Fukushima (2011) toont aan dat er veiligheidsrisico’s kleven aan kerncentrales en
dat de gevolgen van een ongeluk dramatisch groot kunnen zijn.
De regering in Japan heeft zich genoodzaakt gezien een gebied groter dan heel Twente
te evacueren. De kosten van de kernramp in Japan worden tot nu toe (stand 31 maart jl.)
geschat op 94 miljard euro (door analisten van Bank of America Meryll Lynch).
De exploitant van de kerncentrale Fukushima (Tepco) is aansprakelijk voor maximaal 180 miljoen euro.
(bron: dagblad Trouw, 8 april 2011)

De kernramp in Tsjernobyl (1986) noodzaakte de overheid tot het evacueren van 400.000 mensen.
Ongeveer 200.000 km² land is ernstig besmet geraakt met radioactief cesium (cesium-137, > 37 kBq m²).
Een gebied van ongeveer 3000 km² (de zgn. ‘verboden zone’) is wettelijk voorgoed gesloten voor alle
menselijke activiteit. Oekraïne en Wit-Rusland spenderen nu, 25 jaar na de ramp, jaarlijks 6% van
hun Bruto Nationaal Product in een poging om te gaan met de gevolgen van het ongeluk in Tsjernobyl.
(bron: Feitendossier Tsjernobyl, NucNet)

Na het ongeluk in Harrisburg (1979) heeft het jaren geduurd voor de schoonmaak van het reactorvat
was afgerond. Het reactorgebouw is nog steeds niet afgebroken. De economische schade was groot:
de ontmantelingsoperatie was (is) zeer kostbaar en de centrale was total loss.
(bron: Nucleair Nederland)

Het kernafval van de kerncentrale in Borssele wordt deels geëxporteerd naar Rusland, deels
bovengronds opgeslagen, bij de kerncentrale. Daar is de enige opslagplaats voor kernafval
in Nederland. In Borssele ligt ook kernafval uit Petten en uit Sellafield (Groot-Brittannië).
Afgesproken is dat het afval 100 jaar in de zgn. COVRA-opslag blijft. Er is nog niet besloten
wat er daarna mee moet gebeuren. Het kernafval blijft nog 240.000 jaar radioactief.
(bronnen: VN, 10 november 2009, Greenpeace)

In Asse (D) is een zoutmijn vanaf 1967 in gebruik als opslagplaats voor radioactief afval.
Er is in Duitsland veel te doen over storingen en ongelukken in deze opslagplaats.
De deelstaat Nedersaksen heeft in 2010 besloten het Bundeskanzleramt van Angela Merkel
aan te klagen omdat dat weigert documenten vrij te geven over het verband tussen het
schrikbarend hoge aantal gevallen van kanker rond Asse en de opslag van nucleair afval.
(bron: Duitslandweb, 13 dec 2010).

De toenmalige Duitse minister van Milieu, Sigmar Gabriël, liet op 19 augustus 2009 weten
dat het veilig afsluiten van Asse tussen de twee en vier miljard euro kost; de kernindustrie
heeft voor die opslag 450.000 euro betaald; de belastingbetaler draait op voor de rest.
Maar het Bundesamt für Strahlenschutz (BfS) laat op 3 september 2009 weten dat het
onduidelijk is hoe lang het duurt voordat de schachten onder water komen te staan,
en dat daarom snel maatregelen nodig zijn. De regering-Merkel stemt daarmee in.
Minister Norbert Röttgen (CDU) schat de kosten van het weer leeghalen van de opslagplaats Asse
op 3,7 miljard euro.
(bronnen: Herman Damveld, kernafval in beweging, 2010; Frankfurter Rundschau, 29 januari 2010)

15 april 2011